Tschintg rumantschs en Austria
La GiuRu al seminari da Pasca da la GCEE

Dad Oliver Nyffeler

Sco mintg’onn ha era quest’onn gì lieu il seminari da Pasca SePa da la GCEE (Giuventetgna da Cuminanzas Etnicas Europeicas) in’emna avant Pasca. L’organisaziun per quest seminari ha surpiglià la minoritad slovena da la Carinzia (Austria). Ils organisaturs han numnà il seminari MENS2003. (Suenter bleras speculaziuns ed interpretaziuns sur da la significaziun da quest pled essan nus vegnids a savair che quai è simplamain il num sloven da la GCEE).

Per la GiuRu ha l’entir eveniment cumenzà la sonda, ils 12 d’avrigl cur che tschintg commembers èn partids cun il tren davent da Cuira. Quels 5 commembers eran Chatrina Josty, Oliver Nyffeler, Annatina Dermont, Martin Cantieni (tuts da la suprastanza) e Dario Klaiss. Suenter in viadi dad otg uras che ha cuntegnì tranter auter era ina seduta e blers gieus da chartas essan nus arrivads plainamain motivads a Villach.

Là essan nus vegnids bainvegnids cordialmain cun ils emprims squass da mauns (“Handshakes”) ed ils emprims bitschins. La tschaina ans ha spetgà en l’hotel. Suenter èsi ì vinavant en la bar, nua che nus ans avain sentids gia baud da chasa cun quai che l’ina u l’autra minoritad ans era restada en buna memoria.

Cur che nus ans essan svegliads (cun quai che tut il seminari era organisà fitg bain era er procurà per in comité da svegl) eran nus anc in pau stanchels, ma tuttina pronts per far insatge.

Ussa però la dumonda, tge ch’ins fa ad in tal seminari e da tge ch’i sa tracta atgnamain?

En emprima lingia sa tracti da discutar e da decider davart dumondas impurtantas pertutgant il futur da la GCEE ed il futur da las minoritads en Europa. La ZA (Zentralausschusssitzung), l’emprima radunanza ha la finamira da far preparaziun per la gronda radunanza generala che ha lieu durant il seminari. Tut ils participants sesan ensemen ed i vegnan prendidas decisiuns fundamentalas. Daspera datti era il YEN-Workshop, il workshop che s’occupa cun l’organisaziun e la structura da la GCEE.

Ils temas dals auters workshops eran musica, teater, la lingua slovena euv. Quai vul dir ch’ils auters workshops han tractà temas che pertutgan la cultura e l’istorgia da la minoritad slovena en Carinzia. Tras differents referats ans è lura er anc vegnida declerada lur situaziun politica, quai ch’ans ha mussà che minoritads han ils medems problems fundamentals, ma ch’i dat puncts da discussiun che n’èn betg enconuschents a tuts. Per ils Slovens èn quai per exempel las tavlas da traffic ch’èn avant maun be en in linguatg (tudestg) u il radio sloven che na vegn betg pli sustegnì finanzialmain.

Era la saira, vi da la bar, avain nus emprendì bler sur da las differentas culturas e situaziuns dad autras minoritads. Là han ins fatg las pli bleras novas enconuschientschas. Là han ins gì las pli grondas discussiuns, là han ins survegnì las bleras ideas e là han ins chattà nova motivaziun. I dat perfin glieud che pretenda che là haja lieu il dretg seminari (la damaun a las trais din ins però anc bler auter). Tut en tut èsi stà per tuts in seminari extrem interessant. Nus avain pudì emprender fitg bler e chattar nova motivaziun e schlantsch per nossa minoritad.